Güneş Enerjili Sulama Sistemi Boyutlandırma: Adım Adım Hesap

Güneş enerjili sulamada doğru boyut, “pompa kaç kW?” sorusundan önce “günde ne kadar suya, hangi basınçta ihtiyaç var?” sorusuyla başlar. Bu yazıdaki hesaplar kaba ön boyutlandırma içindir; kesin proje bir ziraat mühendisi veya deneyimli bir tasarımcıyla yapılmalıdır.

1. Su ihtiyacı

Ürününüzün en sıcak dönemdeki günlük su ihtiyacı, sulama alanı ve sulama yöntemi (damla, yağmurlama) birlikte değerlendirilir. Bölgenizdeki ürün su ihtiyacı için il tarım ve orman müdürlüğü veya DSİ kaynaklarına başvurabilirsiniz. Sonuç, günlük metreküp (m³/gün) olarak bulunur.

2. Toplam basma yüksekliği

Pompanın suyu ne kadar yükseğe basacağı şunların toplamıdır:

• Dinamik su seviyesi (pompa çalışırken kuyudaki su seviyesi),
• Kuyu ağzından depo veya tarlaya kadar yükseklik farkı,
• Borulardaki sürtünme kayıpları,
• Damla veya yağmurlama sisteminin istediği çalışma basıncı.

3. Pompa seçimi

Günlük su miktarı, güneşli saat sayısına bölünerek saatlik debi bulunur. Pompa üreticisinin performans eğrisinde bu debi ve toplam basma yüksekliğini karşılayan model seçilir. Mevcut pompanız varsa etiket değerleri (kW, debi, basma yüksekliği) bu kontrol için kullanılır.

4. Panel gücü

Kaba yaklaşım:

• Pompa gücünün üzerinde panel gücü seçmek, sabah ve akşam saatlerinde de pompanın çalışmasını sağlar.
• Hesaplayıcımız, önerilen gücü pompa gücü ile “pompa gücü × günlük çalışma saati / 5” değerinden büyük olanı olarak verir.
• Panel dizilerinin gerilimi, sürücünün giriş gerilim aralığına uymalıdır.

Örneğin 7,5 kW pompa günde 8 saat çalışacaksa: 7,5 × 8 / 5 = 12 kW panel gücü önerilir. 550 W panelle yaklaşık 22 panel ve yaklaşık 53 m² alan eder. Bu sonuç; kuyu derinliği, sürücü verimi ve yerel güneşlenmeye göre değişir. Kendi değerlerinizle hesaplayıcıyı deneyin.

5. Solar sürücü (VFD)

• Pompa motoru gücüne ve fazına uygun olmalı.
• MPPT ile panelden en yüksek gücü çekmeli.
• Kuru çalışma, aşırı akım ve düşük güneş korumalarına sahip olmalı.
• Gerekirse şebeke veya jeneratör girişi olan hibrit modeller seçilebilir.

6. Depo düşünün

Gündüz basılan suyu bir depoda biriktirmek, sulamayı güneşten bağımsız hale getirir ve akü ihtiyacını ortadan kaldırır. Depo hacmi, günlük ihtiyaç ve güneşsiz gün riskine göre belirlenir. Hibe kapsamında depolama tesisi yapımının desteklenmediğini unutmayın.

7. Konstrüksiyon ve güvenlik

• Tarlada rüzgâra açık alanlarda zemin ankrajı ve konstrüksiyon dayanımı önemlidir.
• Hayvan ve hırsızlık riskine karşı çit veya koruma düşünülebilir.
• Kuyuya inen kablo, dalgıç pompa kablosu olmalı ve uygun kesitte seçilmelidir.

8. Hibe ile birlikte planlama

Tebliğ 2026/10, güneş enerjili sulamayı (sulama sistemi + panel) yüzde 60 oranında destekler. Panel, pompa, filtre, kontrol ünitesi, borular ve damlatıcılar gibi yalnızca tarla içinde kullanılan malzemeler kapsamdadır; kuyu açma ve enerji nakil hattı kapsam dışıdır. Ayrıntı: 2026 hibe rehberi.

Sık sorulan sorular

Pompa gücü kadar panel yeterli mi?

Öğle saatlerinde yeterli olabilir, ancak sabah ve akşam pompa düşük devirde çalışır. Daha uzun çalışma için panel gücü pompa gücünün üzerinde seçilir.

Monofaze pompa güneşle çalışır mı?

Monofaze pompalar için uygun sürücüler vardır; ancak büyük güçlerde trifaze pompa ve sürücü daha yaygın ve verimlidir.

Mevcut elektrik aboneliğimi iptal etmeli miyim?

Gerekmez. Şebeke destekli sürücüyle iki kaynak birlikte kullanılabilir. Aboneliğin durumu ve olası bağlantı başvurusu dağıtım şirketiyle konuşulmalıdır.

İlgili rehberler

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır; hukuki veya mali danışmanlık değildir. Başvuru öncesi bağlantı verilen güncel resmî metni kontrol edin. Son güncelleme: 8 Kasım 2026